Hoofdstuk 23: Over wettige eden en geloften

23.1#

Een wettige eed is een onderdeel van de godsdienstige eredienst [aanbidding], waarin degene die zweert in waarheid, gerechtigheid en oordeel, God plechtig oproept om getuige te zijn van wat hij zweert [bevestigd of belooft],¹ en om hem te oordelen naar de waarheid of valsheid [onwaarheid] van ervan.²

23.2#

Men behoort alleen [uitsluitend] bij de naam van God te zweren; en daarin dient Hij te worden gebruikt met alle heilige vrees en eerbied; daarom is het ijdel [zondig] of onbezonnen [op een zorgeloze manier] zweren bij die heerlijke en vreselijke naam, of het zweren bij enig ander ding, zondig en te verafschuwen.⁵ In zaken van gewicht en groot belang, ter bevestiging van de waarheid en ter beëindiging van alle twist, is een eed gerechtvaardigd [toegestaan] door het Woord van God.⁴ Wanneer dus in zulke zaken een wettige eed door een wettig gezag wordt opgelegd, moet deze worden afgelegd.³

23.3#

Wie een eed aflegt die door het Woord van God wordt gewaarborgd [toegestaan], moet het gewicht van zo’n plechtige daad goed overwegen en daarin niets anders beloven [betuigen of verklaren] dan wat hij weet dat de waarheid is; want door onbezonnen, valse en ijdele [onnodige] eden wordt de Heer geprovoceerd [getergd] en om hen treurt dit land.⁶

23.4#

Een eed moet worden afgelegd in de letterlijke en algemene betekenis van de woorden, zonder dubbelzinnigheid of geestelijk [innerlijk] voorbehoud⁷.

23.5#

Een gelofte moet niet worden afgelegd aan enig schepsel, maar alleen aan God. Zij moet worden afgelegd en uitgevoerd met alle godsdienstige zorg en trouw.⁸ Maar de pauselijke [Rooms-katholieke] kloostergeloften van een levenslang ongehuwd leven,⁹ beleden armoede,¹⁰ en regelmatige gehoorzaamheid [gereguleerde kloosterlijke inzettingen en routines], zijn zo verre van gradaties van hogere volmaaktheid, dat zij bijgelovige en zondige strikken zijn, waarin geen van de Christenen zich mag verstrikken.¹¹